Çağdaş Sanatın Yeni Malzemesi: Yemekler

Rönesans natürmortları geride kaldı, sıra yemekten sanat yapmakta…

Sanat; hayal gücünün sınırlarını zorlayarak mevcut bir durumu ya da yapıyı farklı bir bakış açısıyla tekrar düşünmemizi sağlayan en güçlü alanlardan bir tanesi. Hal böyle olunca, sanatçılar da kullandıkları malzemelerden araçlara, mekanlardan sergileme yöntemlerine kadar bu yaratıcı alanın sınırlarını genişletmeye devam ediyor.

Gıdalar da bir sanatçı için sıradan bir sanat malzemesine dönüşüp şekillenebiliyor ve hiç tahmin etmediğimiz hallere bürünebiliyor. Bu durumun en iyi örnekleri füzyon mutfağının gelişmesi ve kimya alanında yaşanan yenilikler. Yiyeceklerin rengiyle ya da yapılarıyla oynayarak hamburger görünümlü bir tatlı elde edip, çilek görünümlü bir et yiyebilmeyi de olanaklı kılıyor. Kısacası gastronomi ve sanatı birleştiren yeni bir kulvar oluşturuyorlar.

Danimarkalı Søren Aagaard bu sanatçılardan bir tanesi. Yemek tarihinin normal tarihten ayrılamayacağını vurgulayan Aagaard; bir şef olarak yiyeceklerle ilgili çeşitli belgesel, heykel ve enstalasyonlar üzerine çalışıyor. ‘Özgür Bir Bahar Yemeği’’ adlı çalışmasında özgürlük kelimesinin tarihini yemekler üzerinden yeniden okunmasına olanak tanıyan bir performans gerçekleştiriyor. Ayrıca sanatçının, birbirinin varlığını tehdit eden iki istiridye türü arasındaki gerilimi ve hayatta kalma mücadelelerini aktardığı belgeseli; günümüz dünyasının mücadele, türcülük veya ırkçılık gibi kavramlarını tartışmaya açıyor.

Hollandalı sanatçı Marije Vogelzang ise ürettiği ‘yeme tasarımı’ kavramı ile belirli bir biçimde yemeye alışmış olduğumuz yiyecekleri farklı ortamlarda ve karşılaşılmamış bir biçimde tekrar tüketmemizi sağladığı performanslarıyla, yeme deneyiminin yiyeceğin tadına yansıyabilecek etkilerini araştırıyor.

Yemeğin sürece dahil bir konsept olması üzerine performanslar gerçekleştiren bu sanatçıların yanı sıra, gıdaların yaşamsal boyutları ile ilgili çalışmalar yapanlar var. Amerikalı fotoğrafçı Mat Collishaw, idam mahkumlarının son yemeklerinde hangi yiyecekleri tercih ettikleri üzerine odaklandığı projesinde yemek gibi günlük bir eylemin önemine bir kez daha dikkat çekiyor.

En Çok Okunanlar