Japon mutfağının en eski ve en bilinen lezzetlerinden sushi’nin tarihinin binlerce yıl öncesine dayandığını biliyor musunuz?

Bunca yıldır vazgeçilmez olmasının arkasındaysa lezzetli ve herkese hitap eden birçok sushi çeşidinin olması yatıyor. Öyleyse gelin sushi’nin sahneye çıkışıyla başlayalım!
8. yüzyılda Japon mutfağına giriş yapan sushi, ilk olarak balıkların daha uzun süre korunabilmesi için tuzlanarak pirinçle kaplanması ve kuyularda depolanması sonucu ortaya çıkıyor. Balığın bozulmasını önlemek amacıyla kullanılan pirinç, ilk dönemlerde balıktan ayrılarak çöpe atılırken, 1540’lı yıllarda Japon topraklarında yaşanan kıtlık nedeniyle ilk defa balıkla birlikte tüketilmeye başlanıyor ve oldukça seviliyor!

Sushi Çeşitleri ve İçindekiler

Sushi çeşitlerinin sunumundaki estetik ve uyum en az sushi’nin lezzeti kadar önem taşıyor. Geleneksel formunu kaybetmeden günümüze kadar gelen sushi türleri; pirinç, çiğ balık, deniz mahsulleri, sebze ve Japonya’ya özgü kurutulmuş yosun yapraklarının birleşiminden oluşuyor. Sushi yapımında hemen hemen her türlü çiğ balık kullanılsa da tercih etmeyenler için yılan balığı veya ahtapot çeşitleri pişirildikten sonra da içerisine eklenebiliyor.

Geleneksel sushi çeşitleri basit, daha az süslenmiş ve balığa odaklanmış olsa da Amerika’da ortaya çıkan muadilleri daha çok sushi roll olarak bilinen rulo şekilli sushi çeşitlerini merkezine almış, bol miktarda garnitür ve sos ile süslenmiştir. Hangi sushi çeşidini seçerseniz seçin, sipariş vermeden önce ya da evde hazırlamadan önce içindekileri bilmeniz oldukça önemlidir. İşte bu yüzden ilk defa sushi çeşitlerini deneyecek olanlara adeta rehberlik edecek yazımızı hazırladık! Çiğ balık ile hazırlanan ya da pişmiş sushi çeşitlerinin hepsini anlatıyoruz…

Maki

Bu maki bildiğimiz ağaç makiden biraz farklı… Maki, silindir olarak sarılan ve yapımında deniz yosunu (nori) kullanılan içi pirinç ve malzemeli sushi çeşidine deniyor. Sushi denildiğinde herkesin aklında oluşan görüntü aslında Maki olarak bilinen sushi çeşididir. Rulo haline getirilmesi için geleneksel bambu hasırının üzerine nori serilir ve üzerine pirinç, salatalık, avokado gibi malzemelerle birlikte ince balık dilimleri yerleştirilir. Yoğun bir çiğ balık lezzetine sahip olmadığı için aslında başlangıç için en uygun sushi çeşitlerinden biridir.
Maki, içerdiği malzemeler ya da şekil itibarıyla kendi içinde bazen farklı isimlerle anılır:

Futomaki: 2 ya da 3 çeşit sebze içeren bu sushi çeşidinin etrafındaki norinin geniş sarılması kendine has özelliğidir.

Hosomaki: Pirince sarılmış salatalık, ton balığı veya havuç gibi yalnızca tek bir dolgu içeren, en son etrafı yine nori ile kaplanan daha küçük rulolardır.

Temaki: bir nori tabakasına koni (külah) şekli vererek, içine pirinç, sebze ve balık doldurulmuş el yapımı rulolarıdır. İlk defa deneyenler için uyarı! Temaki, yemek çubuklarıyla yenemeyecek kadar büyük olduğu için elle yenir, kendinizi çubuklarla yemek için zorlamayın!

Negitoromaki: Taze soğan ve ince doğranmış ton balığı içeren bir sushi çeşididir, yine diğer Maki’lerde olduğu gibi noriye sarılır.

Gunkanmaki: sirke eklenmiş bir pirinç topunun etrafına nori sarılarak hazırlanır. Böylece istiridye, ikura (somon yumurtası), tobiko (uçan balık yumurtası) gibi malzemelerle doldurulabilecek bir çukur oluşturulur.

Uramaki

Maki’nini bir nevi tersten sarılmış hali olan Uramaki, sushi çeşitleri arasında yeni başlayanlar için en uygun olanlardan biridir. Uramaki’de sushiyi çevreleyen son katman nori değildir, en içteki katmandır. Sushi’nin en dış katmanı pirinç, balık yumurtası veya susam olabilir. Norinin tadını sevmeyenlerin kolayca uyum sağlayabileceği bir tada sahiptir! Susam ve pirinci bir arada denemenizi öneririz.

Roll’lar

Gelelim Roll’lara! İlk kez sushi deneyecek ve farklı tatlara çok açık olmayanları buraya alalım, çünkü sizin için en uygun olan sushi çeşitlerini şimdi anlatacağız. Zaten dünya genelinde en çok tercih edilen tür olmalarının da sebebi muhtemelen daha yumuşak bir aromaya sahip olmalarıdır!

California Roll

California Roll, dışında bir pirinç tabakası ve içinde bir nori tabakası bulunan sushi çeşididir. İçten dışa doğru bir sushi rulosu gibi görünür ve genellikle avokado, yengeç, salatalık ve bazen tobiko (uçan balık yumurtası) içerir. Son derece ferah ve hafif bir tadı olması sebebiyle, Asya lezzetlerine alışık olmayanlar için en mükemmel seçim olacaktır!

Tempura Roll

California Roll gibi Tempura Roll da pirinç ile kaplanan sushi çeşitlerindendir. Kızartılmış karides ile birlikte avokado ve salatalık gibi sebzeler içerir ve iç tabakası bir nori ile sarılır. Çiğ balık ile hazırlanan sushi çeşitlerine göre bizim damak tadımıza daha uygun bir lezzettir!

Dragon Roll

Karides tempura, avokado ve salatalık içermesinin yanında, dış katmanında pirinç ve susam bulundurduğu için Tempura Roll’a oldukça benzer. Ama Dragon Roll, tobiko ile birlikte rulo üzerine ince avokado dilimleri içerir ve üzerine baharatlı mayonez ve unagi sos gezdirilerek servis edilir.

Spicy Tuna Roll

Ton balığını sandviçlerde, salatalarda ve yemeklerimizde severek kullanıyoruz. Öyleyse bu sushi çeşidini de çok beğeneceğinize eminiz! Spicy Tuna Roll’un en dış kısmında da pirinç katmanı vardır. Adından da anlaşılacağı gibi, içi katmanında baharatlı mayonezle lezzetlendirilmiş çiğ ton balığının etrafına sarılmış bir nori yaprağı bulunur.

Philadelphia Roll

Hem mükemmel garnitürlerle zenginleştirilmesi hem de kızarmış somon içeren sıcak sushi çeşitlerinden olmasıyla, ilk kez sushi deneyecek olanların tercih etmesini önerdiğimiz bir diğer lezzet! Kızarmış somon, bu sushi çeşidinin ana malzemesidir. Krem peynir ve salatalıkla hazırlandığından, diğer sushi çeşitlerine göre oldukça farklı bir lezzete sahiptir. Bizim damak zevkimize en uygun olan sushi çeşidi olduğunu söylesek herhalde yanlış olmaz!

Spider Roll

Modern sushi çeşitlerinden bir diğeri de Spider Roll. Kızartılmış yengeç, salatalık, balık yumurtası, avokado ve daikon filizi veya marul ile hazırlanır. Yoğun ve eşsiz lezzetinin arkasındaki sır ise baharatlı mayonez kullanılmasıdır. İlk kez sushi deneyenlerin not alması gereken bir isim kendisi!

British Columbia Roll

Pişmiş sushi çeşitlerine British Columbia Roll ile devam ediyoruz, çünkü ilk kez sushi deneyecekler için en harika seçimler olacağını düşünüyoruz! Bu sushi çeşidinde somon balığı kızartılmış ya da ızgara olarak kullanılır. Diğer ana malzemeler ise salatalık ve tatlı soslardır.

Dynamite Roll

Damak tadımıza uygun bir başka sushi çeşidi de Dynamite Roll’dur! Avokado ve salatalığın yanında hamachi (bir çeşit balık), havuç, fasulye filizi, balık yumurtası, acı biber ve baharatlı mayonez kullanılır. Bazı tariflerde Hamachi yerine karides de tercih edilebilmektedir.

Nigiri

Birçok sushi restoranında yer alan nigiri, pirincin üzerine koyulan tek bir parça deniz ürününden meydana geliyor. En güzel sushi çeşitlerinden olan Nigiri, oldukça da gelenekseldir! Alışık olduğumuz şekilden farklı olarak, farklı malzemeyle sarılmaz ve yoğun balık tadı almak isteyenler için idealdir. Pirince balık dilimine uygun olacak şekil verilir ve üzeri çiğ balık dilimiyle kaplanır. Genelde somon, dil balığı ya da karides kullanılır. Çiğ balık tadını yumuşatmak için bazı restoranlarda, balık dilimi ince tutulmakta ve pirinç arasına wasabi sosu ekleyebilmektedir.

İlk deneme için Nigiri sushi çeşidinin uygun olmadığı söyleyebiliriz. Eğer balık etini çiğ tüketmeye alışkın değilseniz tadı biraz yoğun gelip sizi sushi’ye küstürebilir. Bu yüzden Nigiri’yi, daha yumuşak tatlı sushi’lere alıştıktan sonra tatmanızı öneririz!

Sashimi

Pirinçsiz bir sushi çeşidi olan Sashimi ise, çiğ balığın dilimlenmiş haline deniliyor. Sashimi bu yüzden tam olarak sushi sayılmaz ama sushi restoranlarında mutlaka bulabilirsiniz! Sushi çeşitleri genelde pirinçle servis edilir ve diğer malzemelerle zenginleştirilir, Sashimi’de ise çiğ balık olduğu gibi servis edilir. “Hira-zukuri” olarak bilinen uzun dikdörtgen dilimler halinde hazırlanır ve yanında wasabi, soya sosu ve zencefil ile servis edilir. Nigiri’de olduğu gibi Sashimi de ilk deneme için uygun bir sushi çeşidi olmayabilir, bizden söylemesi!

Bonus: Sushi (Suşi) Çiğ Köfte Tarifi

Damak zevkimize uygun bir sushi çeşidi aramak yerine neden kendimizi bir sushi tarifi yaratmıyoruz ki? Çiğ köfte dürümden sıkıldıysanız ya da arkadaşlarınızı ilginç bir sunum ile şaşırtmak istiyorsanız sushi çiğ köfte harika bir seçim olacaktır. Buyurun tarifimize!